چگونه بر تمركز خود بيفزاييم؟

علاقه به موضوع مورد مطالعه يكي از علل مهم ايجاد تمركز و دقت در حين مطالعه است. هماهنگي اراده و تخيل نيز در اين رابطه كارساز است؛ به عبارت ديگر، چشمان فرد بر صفحه كتاب و افكارش در حال پرواز به دور دستها نباشد البته برخي مسائل جسمي و روحي و محيطي نيز ميتوانند تمركز فرد را بر هم بزنند؛ مانند گرسنگي، تشنگي و يا سنگيني معده و سيري بيش از حد، بيماري، نگراني و اضطراب، سروصداي زياد، نور زياد يا كم، لباس نامناسب و... .

يكي ديگر از مهمترين عوامل بر هم خوردن تمركز، عجله و شتاب است. اين حالت، سطح مطالعه را كاهش ميدهد و تمركز را بر هم ميزند.

انتخاب زمان مناسب، يكي ديگر از عوامل ايجاد تمركز است؛ مثلاً پس از استراحت، خصوصاً در صبحگاهان، بهترين حالت تمركز و ساعات خستگي و كسالت، نامناسبترين اوقات براي تمركز هستند البته در صبحگاهان، لازم است قدري ورزش كنيد تا بدن آمادگي لازم را به دست آورد.

هنگام مطالعه از گوش كردن به موسيقي خودداري كنيد زيرا هرگونه آلودگي صوتي‌ ‌و سر و صدا، تمركز فرد را به هم مي‌‌زند. راديو و تلويزيون دراتاق مطالعه نبايد روشن‌ ‌باشد زيرا دراين صورت اگرچه فرد مطالب را مي‌‌خواند و صفحات را ورق مي‌‌زند اما هيچ گونه يادگيري صورت نمي‌‌گيرد و مطالب پس از مطالعه در ذهن خواننده باقي نمي‌‌ماند.



چگونه سرعت مطالعه را بالا ببريم؟

اگر قصد داريد سرعت مطالعه را افزايش دهيد، حتماً ابتدا به فهرست كتاب نظري دقيق بيندازيد تا نسبت به موضوعات كلي كتاب آگاهي پيدا كنيد. البته بايد توجه داشته باشيد كه تند‌خواني، هميشه روش مناسبي نيست و در مطالبي كه به تعمق و تأمل نياز دارد، اصلاً نبايد به كار گرفته شود. مغز ما هميشه تندتر از بيان ما كلمات را دريافت ميكند؛ براي افزايش سرعت، سعي كنيد عادت بلند خواني كتاب را ترك كنيد. همچنين كساني كه با انگشت خط مورد مطالعه را دنبال ميكنند، بايد اين عادت را ترك كنند؛ زيرا در تند خواني، فقط چشم كار ميكند، نه دست و زبان. جالب است بدانيد كه حتي تكان دادن سر هنگام مطالعه نيز از سرعت مطالعه ميكاهد. تمرين كنيد تا به جاي درك لغت به لغت يك جمله، به درك گروهي لغات عادت كنيد. يكي از عوامل كندخواني، برگشت است؛ يعني آنكه فرد مرتب نگاه خود را به خطوط پيشين برگرداند. اين كار، تمركز فرد را از ميان ميبرد و وقت زيادي را تلف ميكند. هنگام مطالعه، سعي كنيد چشمتان به طور مستقيم و به موازات صفحه حركت كند و از پريدن به سطرهاي بالا و پايين، دوري كنيد. نوع ورق زدن نيز به صرفه‌جويي در وقت كمك ميكند. ورق زدن درست آن است كه با دست چپ واز گوشه بالايي صفحه صورت گيرد و چند لحظه قبل از پايان صفحه، دست براي ورق زدن آماده باشد. كساني كه با دست راست و از گوشه پاييني صفحه ورق ميزنند، از سرعت و تمركز خود مي‌كاهند.‌